رابطه علت و معلولی

اگه یه روزی متوجه شدین پسرتون تازگیا جورابای لنگه به لنگه میپوشه و وقتی هم بهش میگین خیلی خونسرد جواب میده «میدونم ولی این جوری مد شده» زیاد جا نخورین. چون به محض اینکه کمد جوراباشو رو مرتب و جورابا رو جفت کنین دیگه مد و تیپ زدن و این جور چیزا به کل از یادش میره و دوباره میشه همون پسر همیشگی!

Advertisements

خستگی

ساعت یه ربع به هشت شب داشتم تلفنی حرف میزدم، دیدم ناشا که روی مبل خوابش برده بود با دلخوری تکون میخوره که مثلا ساکت. رفتم توی اتاقم.

تلفنم که تمام شد گفتم یه دقیقه دراز بکشم کمرم صاف شه! حالا که بیدار شدم میبینم ساعت سه نصفه شبه!

کار نداشتم بدم نمی اومد تا خود صبح بخوابم. 🙂

سخته بخوای تو دنیای وحشی، فقط با لبخند سر کنی*

اینو الان مینویسم چون میدونم نوشتنش باعث نمیشه بگین نوشی داره پز میده که با فلانی حرف زده، اتفاقا ممکنه چیزی که مینویسم باعث واکنش منفی هم بشه، اما من علت این همه خشم نسبت به بهاره رهنما رو نمیفهمم.

بهاره رهنما هم مثل من و شما یه آدمه با همه عیبها و ایرادهاش. یه آدم که به قدر خودش اشتباه میکنه، تلاش میکنه، سعی میکنه توی قالبی که برای خودش تعریف میکنه جا بگیره و از همه مهمتر شجاعت اینو داره که خودش باشه.

من نمیفهمم چرا این زن باید اینقدر به خاطر مسائل ریز و درشت زندگیش کوبیده بشه. شاید به خاطر اینه که من خیلی وقته دورم و از چیزی خبر ندارم. شاید چون من خواننده اینستا و توییتر و تلگرام آدمای معروف نیستم و نمیدونم اونجا چه خبره. شایدم چون شما ازش بهاره رهنمای معروف رو میشناسین، اما من زنی رو میشناسم که یه روزی، وقتی من مادر تنهایی بودم که شب و روز تنش از ترس جدایی از بچه‌هاش میلرزید، بهم گفت که با تمام قلبش برام انرژی میفرسته.

من بهاره رهنمایی رو میشناسم که منو هیچوقت ندیده بود، شاید الان حتی منو به یاد هم نیاره، اما شماره تلفنش رو از طریق یه نفر برای من فرستاد که فقط با مهربونی یادم بیاره تنها نیستم. زنی که امروز بغضش رو توی یه مصاحبه تلویزیونی به خاطر دوری از دخترش دیدم و منم پا به پاش بغض کردم. مثل اون روزی که اون پای تلفن، پا به پای من بغض کرده بود.

اینقدر بیرحمانه به روح همدیگه چنگ نزنیم، ما یه روز هم نمیتونیم جای دیگران زندگی کنیم. ما نمیدونیم آدما چه زخما و دردایی رو با خودشون حمل میکنن…

.

*  ترجمه آزاد از دنیای وحشی – کت استیونس

سامورایی و مافیا

من همیشه وقتی می‌خوام روحیه بچه‌ها رو تشبیه کنم به شوخی میگم ناشا وقتی از دست یکی دلخور و عصبانی باشه مثل سامورایی‌های ژاپنی آروم می‌شینه و هیچی نمی‌گه، تکون هم نمی‌خوره. بعد یهو عصبانی شمشیر می‌کشه و جیغ‌زنان با یه ضربه طرف مقابل رو از وسط نصف می‌کنه. اما آلوشا عین ایتالیایی‌ها می‌مونه، اول طرف رو می‌بره بیرون شام و ناهار میده، کلی بگو بخند می‌کنه، سیگارشون رو هم با هم دود می‌کنن، بعد خونسرد دستشو می‌ذاره روی شونه طرف و میگه: «هی آلبرتو، خودت میدونی که من همیشه دوستت داشتم، اما گند زدی رفیق! چاره‌ای برام باقی نذاشتی. اون دنیا می‌بینمت.» و طرف رو به رگبار می‌بنده. :))

 شما روحیه بچه‌تون رو چطوری تصور می‌کنین؟

تفنگ دسته‌نقره

اینو الان یه جا به عنوان کامنت نوشتم، گفتم توی صفحه خودمم بذارمش تا یادم بمونه:
من هرگز در عمر هجده ساله پسرم، براش تفنگ اسباب بازی نخریدم. من که حالیم نبود، خودش چند وقت پیش کشف کرد. گفت مامان میدونستی من هیچوقت تفنگ اسباب بازی نداشتم؟

تجارت خانوادگی

به ظاهر دارم سالاد درست میکنم اما گوشم به بچه‌هاست ببینم روز اول مدرسه رو چطوری گذروندن. آلوشا داره با هیجان از کلاساش واسه ناشا میگه و وسط حرفاش هی تکرار میکنه: «اصلا شاید دو سال دیگه همکلاس شدیم.» ناشا هم شونه‌هاشو بالا می‎‌اندازه و میگه: «من میخوام پزشکی بخونم. تو داری جرم‌شناسی میخونی. اینا با هم فرق دارن.» اما آلوشا دست‌بردار نیست و میگه: «معلومم که نیست، یهو دیدی رفتم روانشناسی جنایت خوندم. تو هم نمیخوای دکتر دکتر بشی که، میخوای پزشک قانونی بشی، حداقل کلاسای روانشناسیمون رو  با هم برمیداریم.» آلوشا خیلی هیجان‌زده‌ست و میخواد به هر شکلی ناشا رو متقاعد کنه. ناشا هم هیجان آلوشا حالیش نیست، هی میگه نه! کار من و تو فرق میکنه.

احساس میکنم یواش یواش کار داره به دلخوری میکشه. تصمیم میگیرم مداخله کنم. آروم میزنم زیر خنده و بعد خودمو جمع و جور میکنم و خیلی جدی بهشون میگم: «چه بحثیه؟ اصلا شاید من دوباره بیام دانشگاه و همکلاس بشیم.» میخوان بزنن زیر خنده، اما قیافه من اونقدر جدیه که با تعجب میگن: «همین درسیی که خوندین؟» در حالیکه دارم سالاد رو خوب بهم میزنم تا نمک و آبلمیوش قاطی بشه، میگم: «نه بابا!… این که نه، میخوام یه چیزی بخونم که بعدش قاتل زنجیره‌ای بشم. اونوقت من میکشم، آلوشا دنبال من میگرده، ناشا هم جنازه‌ها رو تشریح میکنه!»

.

 یه سال قبل هم در موردش نوشته بودم. با چه هیجانی هم میشینن از انگیزه‌های جنایت صحبت میکنن!

خودخواسته

از بس هر سال اومدم اینجا و نوشتم که من فلان روز، در فلان سال، در فلان ساعت، در فلان شهر و در فلان بیمارستان به دنیا اومدم خسته شدم. شاید به نظر شما نرسه، اما فاصله شهریور سال گذشته تا شهریور امسال برای من عین یه روز بود، یه روز کسالت بار. شاید به همین دلیله که فکر میکنم هر چی بنویسم تکراریه. پس امسال سعی میکنم یه جور دیگه، از یه زاویه دیگه به روز تولدم فکر کنم.

یادمه بیست و پنج ساله که بودم یه بار با عصبانیت به پدرم گفتم «من دیگه بیست و پنج سالمه» و منظورم این بود که بگم اونقدر بزرگ شدم که بفهمم چکار میکنم. پدرم خیلی خونسرد گفت «جدی میگی؟» یه جوری هم گفت که نفهمیدم داره دستم می اندازه که برو جوجه، یا داره میگه «جدی میگی؟ اصلا حواسم نبود!» حالا با یه کمی پس و پیش من تقریبا دو برابر اون سن رو دارم. من چهل و هفت ساله شدم و الان فکر میکنم اگه قرار به فهمیدن باشه، اصلا هیچوقت اونقدر بزرگ شدم که بفهمم چکار میکنم؟

من خیلی خسته‌م. خیلی بیشتر از اونی که فکر میکنین. شنیدن این حرف شاید امروز، اینجا، اونم از زبون من خوشایند خیلیها نباشه، اما اگه میتونستم دکترا رو قانع به مرگ خودخواسته کنم، باور کنین یه ثانیه هم معطلش نمیکردم. خیلی راحت میرفتم روی صندلی مینشستم و دست راستم رو دراز میکردم و میگفتم رگ این دستم راحتتر پیدا میشه، دارو رو از همین رگ تزریق کنین. بعد چشمامو میبستم و با همه وجودم آرزو میکردم بعد از مرگ هیچی نباشه. هیچی هیچی هیچی نباشه. نه زندگی در یه قالب دیگه، نه بهشت و جهنم، نه به دنیا اومدن دوباره، نه سرگردانی روح، نه برزخ… هیچی… مطلقا هیچی نباشه.

اما خب، من هنوز زنده م. خیلی چیزا رو از دست دادم توی این همه سالها، خیلی چیزا رو هم به دست آوردم به جاش. معامله خوبی نبوده اما من از رو نرفتم و حالا هم که قراره هنوز زندگی کنم ترجیح میدم با جرات و جسارت زندگی کنم. ترجیح میدم کاری رو انجام بدم که بهش معتقدم. برای داشتن زندگی بهتر بجنگم، سرمو بالا بگیرم و با خودم بگم هر چقدر که زندگی استخونهای منو خورد کرد، من بازم سر پا موندم. هر چقدر دستهامو از یه زندگی عادی کوتاه کرد، من زندگیمو با دستهای خودم ساختم. مهم نیست چقدر خسته‌م، اگه قرار به موندن باشه، من با همه توانم می‌مونم…
.
من هفتم شهریور سال چهل و نه، ساعت نه صبح در خرمشهر به دنیا اومدم. من آخرین فرزند یه خانواده شش نفری (مادر، پدر، سه خواهر و یک برادر) بودم. تنها عایدیم از دنیا دو تا بچه بوده که بیشتر از هر چیزی دوستشون دارم. عاشق گل و گلدونم، خیلی دلم میخواد یه دوچرخه بخرم. اما بیشتر از اون خیلی دلم میخواد بتونم یه کار تمام وقت پیدا کنم، بعد از اینکه کارمو از دست دادم، یعنی پروژه ای که توش مشغول به کار بودم تعطیل شد، به طرز وحشتناکی از زندگی عادی جا موندم. این بیشترین چیزیه که فعلا آزارم میده و بیشترین هدفیه که دنبالش میکنم. اگه میخواستم چند تا تغییر کوچیک توی زندگیم بدم حتما شبها زودتر، خیلی زودتر میخوابیدم و صبح زودتر بیدار میشدم. حتما روزی یکساعت راه میرفتم و زندگی منظم‌تری رو دنبال میکردم. افسردگیم داره تشدید میشه، اما من تا امروز با کار پس زدمش. نمیتونم کاری پیدا کنم که ازش پول دربیارم؟ اشکالی نداره، رایگان کار میکنم، داوطلبانه کار میکنم. آنلاین کار میکنم… نیست؟ کف خونه رو میسابم، موکتها رو میشورم، شیشه‌ها رو تمیز میکنم، ترشی می‌اندازم، کتاب آشپزی مینویسم.

زندگی هر کاری که میخواد بکنه بکنه، من نه میشکنم، نه تغییر جهت میدم. انعطاف نشون میدم که بازم به راه خودم برم.

تولد شما هم مبارک. 🙂

اپرای نامها

چند وقت پیش همکارم که معلوم بود اون روز خیلی خسته شده ازم خواست یه کمی به جاش توی اطلاعات بشینم. بعد خیلی تند تند گفت: «نمیدونم بلدی یا نه، اما به هر حال این جوری تلفن وصل میکنن، این جوری جواب مراجعه‌کننده رو میدن، اگه کسی با فلان قسمت کار داشت این جوری میشه، اگه کسی در پارکینگ رو زد آیفون تصویری دستگاهش اینه…» و مسلسل‌وار ادامه داد.

میخواستم بهش بگم با همه چیز آشنام که یهو یه بی‌سیم هم از زیر میز کشید بیرون و گفت: «اگه مشکل خاصی پیش اومد با بچه‌های تاسیسات با این تماس بگیر. خیلی وقتا موبایلشون رو جواب نمیدن… بلدی دیگه؟» گفتم: «اگه در حد تاکی‌واکی اسباب‌بازی باشه آره!» خندید و گفت: «دقیقا تا همون حد باهاش کار داری.» و رفت.

کار خیلی راحت داشت پیش میرفت که مدیرم تماس گرفت و گفت: «به سایمن بگو بیاد دفتر من.» منم خیلی خونسرد بی‌سیم رو برداشتم و گفتم: «سایمن!» جواب نداد. دوباره گفتم: «ســایمـــن!» بازم جواب نداد. بعد از چند بار صدا کردنش، چند ثانیه صبر کردم و دوباره بی‌سیم رو برداشتم و این بار با دقت گفتم: «ســایـمــــن؟» بازم جواب نداد. مونده بودم باید چکار کنم. با دقت دکمه‌ها رو نگاه کردم و این بار با دقت بیشتری دکمه رو فشار دادم و گفتم: «ســـــــــــایمــــــــــــــــــــن؟» اما جوابم سکوت کامل بود. خلاصه داشتم از نگرانی پس می‌افتادم که به ذهنم رسید به موبایلش زنگ بزنم. خوشبختانه جواب داد و مشکل حل شد.

وقتی داشت برمیگشت، صداش کردم و با لبخند گفتم: «خیلی سعی کردم صدات کنم اما انگار دستگاه کار نمیکرد.» با تعجب نگاهم کرد و گفت: «صداتو میشنیدم، فقط منتظر بودم حرفات تمام بشه.» و سری تکون داد و رفت.

دوزاریم ده دقیقه بعد افتاد! من یادم رفته بود آخر جمله‌م بگم تمام. بیچاره ده دقیقه نشسته بود سایمن سایمن منو گوش کرده و حتما ته دلش گفته بوده این دیگه چه خلیه!

.

* وقتی با بی‌سیم کار میکنین آخر هر جمله باید بگین تمام، مثلا:
توی طبقه دوم مشکلی پیش اومده، تمام»
«الان میام، تمام»!
توی انگلیسی میگین Over! (الان شک کردم، باید بگیم تمام دیگه؟)

** از نظر من کاناداییا خیلی سرراست فکر میکنن. مغزشون مثل ما اونقدر پیچیدگی نداره که اون بی‌سیم لعنتی رو بردارن و بگن «چته، کشتی خودتو از بس صدام کردی! حرفتو بزن!» مودبانه منتظر میمونن تا جمله‌ت تمام بشه.

*** برای ناشا که تعریف کردم، غش کرده بود از خنده. میگفت لابد فکر کرده داری براش اپرا میخونی! 😀

ماه خونین

وقتی بچه بودم آرزو میکردم فضانورد بشم. فکر کنم آرزوم برآورده شده… حداقل از بابت زندگی زیر آسمونی با رنگی متفاوت و ماه و خورشیدی که رنگ عوض میکنن!
از شوخی گذشته ماه امشب قرمزه. چند روزه که هوا گرفته‌س. حدس میزنم به خاطر آتش‌سوزی اطراف ونکووره. یادمه چند سال پیش عکس از خورشید کاملا نارنجی گذاشته بودم. اما امشب ماه واقعا قرمز و خون‌گرفته ست.
.
من دوربین ندارم و اینو با موبایل گرفتم. اگه شما ساکن ونکوورهستین و دوربین خوب دارین لطفا عکس بگیرین.

1

 

2

دوراهی زوال

من سالها در ایران با عنوان زن تنها، بعد در ترکیه با عنوان زن صاحب‌سیز (بدون پشت و پناه شاید ترجمه خوبی باشه، بی‌صاحب خیلی درد داره) زندگی کردم. اونقدر توی خودم جمع شدم که یادم رفت چطور میشه زن بود. هشت ساله کانادام… حالا که به خودم اومدم میفهمم بحث به زنانگی که میرسه فلج کاملم. یه موجود بی‌دست و پا، بدون اعتماد به نفس، تهی از هر چیزی که به زنانگی مرتبط میشه. اخته احساسی، جنسی، جسمی، فکری.

بحث لوندی تحت هر شرایطی به کنار، بحث هرزه‌گویی‌هایی که به اسم معاشرت به زن «تحمیل» میشه هم به کنار. من حتی در موقعیتهای درست هم نه بلدم چطور جذب کنم، نه بلدم چطور نشون بدم که خوش اومدن و دوست داشتن کسی رو فهمیدم. انگار که قبول کرده باشی تنهایی تنها سرنوشت محتوم تو در این دنیا خواهد بود.

کاری که جامعه سنتی با زن تنها میکنه کمتر از جنایت نیست.

.

پی‌نوشت:
نوشتن صریح این متن قطعا برای من تبعات سنگینی همراه خواهد داشت. اما من این یادداشت رو برای خودم ننوشتم. بعد از خوندن نوشته خانم صدر (لینک به نوشته در کامنت اول) به فکرم رسید کاش اون موقع که منم ضربه میخوردم و درد میکشیدم یکی همین قدر صریح از اختگی تدریجی و تحمیل شده به زن تنها مینوشت. از دوراهی اختگی یا فاحشگی که جامعه سر راه مادری که نمیخواد یا نمیتونه دوباره ازدواج کنه قرار میده… میپرسین از کجا میدونم؟ من توی همین دوراهی بارها و بارها توسط جامعه گیر انداخته شدم. بدون اینکه کسی بهم به عنوان یه انسان نگاه کنه.

ایران که بودم بارها بابت مسائل جنسی توی همین فضای مجازی تهمت شنیدم. درد اینجا بود که داشتم توی دادگاه طلاق و حضانت دست و پا میزدم و هر تهمتی که زده میشد یه مشت خاک بیشتر به گودال سنگساری بود که منو توش فرو کرده بودن. حالا هم مطمئنم این چیزی که این بالا نوشتم، دستمایه دیگرانی خواهد شد برای ضربه زدن از یه طرف دیگه.

اما مشکلی نیست. من دیگه اون زن آسیب‌پذیر دیروز نیستم.

از اینجا و آنجا

چند تا کامنت توی فیس بوک گذاشته بودم که حیفم اومد به وبلاگ منتقل نشه. متاسفانه بساط کامنت نویسی اینجا خیلی هم برقرار نیست. اگه بود من استقبال بیشتری میکردم و ترجیح میدادم همه گفتگوها همین جا انجام بشه.

کامنتها رو بدون دستکاری منتقل میکنم. اگه به خودم باشه و بخوام مثل روایت داستانی بنویسمش، قطعا کمی دست به سر و روی جملاتش میکشم و کلماتش رو پس و پیش میکنم.

روایت اول:
چند روز پیش نمیدونم چی گفته بودم که یهو ناشا گفت اینی که گفتی یعنی چی، هر چی گفتم این، گفت نه یه کلمه دیگه بود، گفتم اون، بازم میگفت یه چیز دیگه بود، توش س داشت… اونقدر رفتیم جلو تا رسیدیم یه کلمه والسلام که من نمیدونم چرا ته یه جمله ای گفته بودم. مثلا نمیشه فلان کار رو بکنین. همین که گفتم، والسلام!
همین پیدا کردن کلمه خودش یه ربع طول کشید. خندیدن منم یه ربعی شد تا آخرش رسیدیم به معنی که گفتم: میشه «دیگه حرف نباشه!»

روایت دوم:
چند روز پیش به ناشا میگفتم از عروس که نمیشه انتظار داشت (قیافه این مادرشوهر بدجنسا) اما تو که دخترمی آخر هفته ها بچه هات رو بیار پیش من. بدجنس گفت من وقت ندارم بچه دار بشم، برو با عروست میونه ت رو خوب کن…. :)))
حالا انگار خودش شوهر کرده و داداشش زن گرفته و بچه دار شده.

خاطرات قدیمی

فکر کنم باید اینو زودتر مینوشتم، چون الان پنج صبحه… اما من هنوز نخوابیدم و فکر کنم آلوشا تا یه ساعت دیگه پیداش بشه.
دیشب مهمونی شام و رقص بچه‌های کلاس دوازدهم یا همون چهارم دبیرستانی بود. هفته دیگه هم مراسم فارغ‌التحصیلیشونه.
آلوشای سه ساله داره دبیرستان رو تموم میکنه و اگه خوش‌شانس باشم سال دیگه این موقع داره میره دانشگاه.
باورتون میشه؟ یه عمر گذشت…
یه عمر گذشت و این اولین خاطره‌ایه که من از پسرم توی وبلاگ نوشتم:
.
رنگها
پسر بزرگ من سه ساله است. راستش خيلی دلم ميخواست به مهد کودک بره چون باهوشه اما بنا به دلايلی نشد. منم واسه اينکه جبران کرده باشم تصميم گرفتم روزی نيم ساعت تا يه ساعت باهاش تو خونه کار کنم. واسه همين با مشورت يه مهدکودک يه تعداد کتاب آموزشی واسه ۳ ساله ها خريدم و درس دادم. از اونجا که من معلم باحالی هستم سر کلاس رنگها با خودم گفتم بذار حالا که اين بچه این قدر باهوشه از وقتش دو برابر استفاده کنه و شروع کردم به گفتن و نشون دادن رنگهای دو اسمی مثل: سياه و مشکی، سرخ و قرمز، طوسی و خاکستری… بعد با قيافه پيروزمندانه‌ايی به پسرم نگاه کردم و عکس يه فيل رو بهش نشون دادم و گفتم اين چه رنگيه مامان جون؟ با چشمای درشتش بهم نگاه کرد و گفت: خاک تو سری!

سیاهی‌لشکر

نشستیم از سر بیکاری یه سریال ترکی نگاه می‌کنیم. هنوز ده دقیقه از سریال نگذشته که سری تکون میدم و میگم: «چقدر بد بازی میکنن.» ناشا کنارمه، میگه: «آره.» ادامه میدم و میگم: «انگار اصلا بازیگر حرفه‌ای انتخاب نکردن. خواستن ارزون تموم شه، رفتن سراغ سیاهی‌لشکرا و بهشون گفتن بیاین بازی کنین.» بازم ناشا میگه: «آره!»

میخوام بقیه سریال رو نگاه کنم که یه لحظه شک میکنم. رومو برمیگردونم سمت ناشا و ازش میپرسم: «تو میدونی سیاهی‌لشکر یعنی چی؟» میگه: «آره!»

میخندم و میگم: «این که همه‌ش شد آره. خب سیاهی‌لشکر یعنی چی؟» یه کمی مکث میکنه و با تردید میگه: «یعنی یه چیز بد، خراب شده، له شده… آره؟» سعی میکنم جلوی خنده‌مو بگیرم. میگم: «خب چطوری فهمیدی معنیش میشه این؟» میگه: «لشکر که منو یاد لاشخور انداخت، سیاهم خوب نیست دیگه، مثل میوه که سیاه و له میشه.» اینجا که میرسه دیگه میترکم از خنده.

خدا از سر تقصیراتم بگذره، یعنی انگلیسی منم این جوریه؟

پی‌نوشت:
دوستان نگران نباشن، وقتی براش گفتم سیاهی و لشکر یعنی چی و توی سینما معنی سیاهی‌لشکر چیه تا نیم ساعت هی بلند بلند میخندید، مکث میکرد، بعد انگار دوباره یادش می‌افتاد، بلند میزد زیر خنده.

گذرنامه

پیش از خواندن:
این متن رو قبلا نوشتم، وقتی که داشتم به این فکر میکردم که اگه میشد، میخواستم رای بدم یا نه. بعد دلزده از فضا، از انتشارش خودداری کردم. نه حوصله فحش داشتم و نه بحث. نه قصدم قانع کردن دیگران بود، نه توجیه خودم. حالم بد شده بود از فضایی که باید به خاطر انتخابت مدام به دیگران حساب پس میدادی.
این متن طولانیه. شاید ربط مستقیمی به انتخابات نداره، اگر هم داره، این ارتباط توی ذهن من بوده. لابلای زمزمه‌هام.
===

من از مرز غیرقانونی از ایران اومدم بیرون. گذرنامه داشتم، اما باید تمدیدش میکردم، اعتبار نداشت، اسم دخترم هم توش نبود. اجازه همسر میخواست، نداشتم. فرار کرده بودم.

دم مرز، وقتی هنوز توی ایران بودیم، یکی یه پولی گرفت و گذرنامه رو دستکاری کرد. اسم دخترم رو وارد کرد. مهر الکی زد و مثلا تمدیدش کرد. بعد هم یه مهر تقلبی خروج از ایران بهش اضافه کرد. یکی دیگه هم اونور مرز، توی خاک ترکیه پول گرفت و چشماش رو بست و مهر ورود قانونی به ترکیه رو توی گذرنامه‌م زد… تا سه ماه اول اصلا کسی نفهمید توی اون گذرنامه چه خبره.

قرار بود آدم‌پرونی که ازم پول گرفته بود، همون طور که قول داده بود منو با کشتی تفریحی یه ناخدای انگلیسی ببره یونان. ازمیر که رفتیم دیدم نه ناخدای انگلیسی در کاره، نه قایق تفریحی، از همینا بود که هر روز چپه میکنن و غرق میشن. شرط کردم به بچه‌ها و من جلیقه نجات بدن و گفتم بچه‌ها رو با طناب محکم به خودم میبندم. گفتن پول جلیقه رو باید خودم بدم. طناب هم نمیشه، بعد گفتن قسمت جلوی قایق یه جای کوچیک سقف‌داره، بچه‌ها رو اونجا جا میدن که در اثر بالا و پایین پریدن قایق توی آب نیفتن و منم باید یه گوشه دیگه قایق بشینم و دستامو محکم به لبه قایق بگیرم که هر کی توی راه افتاد، افتاده و قایق برای هیچکس نمی‌ایسته. فکر کردم قایق اگه چپ کنه بچه‌ها نمیتونن خودشون رو از اون حفره بیرون بکشن.

کار که به تعریف جزئیات ماجرا رسید و اینکه باید نزدیکای سواحل یونان که رسیدیم بپریم توی آب و یه مسافتی رو شنا کنیم و یه جا تو ساحل برای خدا میدونه چند ساعت بی‌صدا و ساکت پناه بگیریم و تکیه به بخت و اقبالمون کنیم تا زودتر از مامورای مرزی یونان یکی از آدم‌پرونهایی که بهشون پول دادیم بیاد پیدامون کنه و خدا میدونه با چه مشقتی ما رو تا آتن ببره، دیگه مطمئن بودم این راه من نیست. پا پس کشیدم و گفتم نه و اعتراض کردم که قرار ما این نبوده و من اون همه پول رو برای مسافرت با کشتی تفریحی یه ناخدای انگلیسی دادم که قرار بود ما رو همراه خانواده‌‌ش، مستقیما تا همون بندری ببره که قراره بود از اونجا بریم آتن و من اگه میدونستم قراره بچه‌هامو اینجور در معرض خطر قرار بدم از همون اول قبول نمیکردم و پول نمیدادم.

با مخالفت من برگشتیم استانبول. بعد بازی موش و گربه شروع شد. ما سه ماه تمام توی یه اتاق نمور یه هتل ارزون‌قیمت منتظر موندیم تا آدم‌پرون به قولش عمل کنه. نکرد. البته به حساب کسی که ما رو بهش معرفی کرده بود، مستقیما نه هم نمی‌گفت. هر هفته می‌اومد یه سری میزد، یه سری وعده تکراری ردیف میکرد و بعد هم میرفت. آخراش دیگه نه پولی برامون مونده بود، نه تحملی. (ترجیح میدم توی این نوشته از این قسمت سریعتر بگذرم و بعدا کامل در موردش بنویسم. این دوران یکی از سیاهترین دوران زندگی منه و اصلا نمیشه حق مطلب رو توی یه خط و ده خط در موردش ادا کرد.)

درمونده و ناامید کمی کمتر از سه ماه با یه وکیل ایرانی در آنکارا تماس گرفتم. اول اصلا حاضر نمیشد صحبت کنه. خودمو معرفی کردم و گفتم هر چقدر میخواد میتونه در مورد من تحقیق کنه. وقتی از هویتم مطمئن شد گفت به هر قیمتی گذرنامه‌ت رو پس بگیر، بعد گفت بازیت دادن تا خودت خسته بشی بری. این جور وقتا آدما بی‌پول و بی‌گذرنامه که میشن، میرن سفارت تا برشون گردونن ایران. پرسیدم پاسپورتا چی؟ گفت میفروشن. بعد هشدار داد نباید بذارم کار به پلیس ترکیه بکشه. باید قبل از نود روز برم یکی از کشورای اطراف که ویزای قبلی نمیخواد و برگردم و این بار قبل از ده روز خودمو به سازمان ملل معرفی کنم. چون اگه از ده روز رد میشد و درخواست پناهندگی میدادم، دیگه نمیتونستم تحت پوشش سازمان ملل باشم و دولت ترکیه میتونست منو به ایران برگردونه.

احساس کردم خطر بیخ گوشمه. به آدم‌پرون گفتم که بعد از نود روز اجازه اقامت من در ترکیه تمام میشه. دیگه قید پولمو هم زده بودم. ازش خواستم گذرنامه‌م رو بهم برگردونه. زیر بار نمی‌رفت. مطمئن شدم میخواد ناامید بشم و برم سفارت و اونم راحت هر کاری خواست با گذرنامه بکنه. فهمیده بودم پول برنمیگرده، گذرنامه هم گیر کرده، فقط مونده حساب و کتاب کاری و اعتباری که بین آدم‌پرون و فرد معرف ما هست. فکر میکردم این آخرین رشته پاره نشده رو نباید از دست بدم.

برادرم به دلیل ترسی که از ناامنی مسیر داشت یکی از مخالفین اصلی خروج من از ایران بود. اما کار به اینجا که رسید و آشفتگی و سرگردونی منو که دید، به دادم رسید و مداخله کرد و با آدم‌پرونها و اونی که واسطه پیدا کردن اونا شده بود تماس گرفت و ساعتها چک و چونه زد تا بلاخره یه پولی روی پولی که برای خروج از ترکیه داده بودم گذاشتیم و گذرنامه‌ رو پس گرفتیم.

بعد رفتم فرودگاه استانبول، گذرنامه‌م رو دادم، مهر خروج زدن و رفتم قبرس شمالی که ویزاش رو وقت ورود توی فرودگاه میدادن. مامور گمرک قبرس یه ویزای یک هفته‌ای بهم داد. چهار روز عین مرده توی قبرس موندیم. بعد برگشتیم ترکیه. توی فرودگاه قبرس، گذرنامه مهر خروج خورد، وقت ورود به استانبول، مهر ورود به خاک ترکیه، بعد بلافاصله به آنکارا رفتم و به سازمان ملل درخواست پناهندگی دادم.

توی اولین گقتگوم یا کارمند سازمان ملل – همون مصاحبه‌ای که خودت رو معرفی میکنی و وقت میگیری برای مصاحبه اصلی – قضیه گذرنامه رو بدون هیچ کم و کاستی تعریف کردم. تعریف کردم که از مرز زمینی فرار کردم، خودمو زمینی تا استانبول رسوندم و بعد از ازمیر گفتم و روزهای سرگردونی و بلاخره توصیه وکیل و قبرس و رسیدن به سازمان ملل. یه کمی گذرنامه رو نگاه کرد و چند بار با تاکید پرسید اسم واقعی من و بچه‌ها همینه و اینکه گذرنامه مال خودمه یا نه. تاکید کردم.

اما اولین بار که کسی متوجه چیزی غریب توی پاسپورت من شد، نه حتی خود من، که یه پلیس جوان از اداره امنیت آنکارا شعبه اتباع خارجه بود که فارسی رو به خوبی میخوند، مینوشت و صحبت میکرد.

گذرنامه‌م رو زیر و رو کرد و گفت: «این اصل نیست.» گفتم هست. گفت: «مال خودته؟» گفتم بله. پرسید: «اسامی درسته؟» جواب مثبت دادم. گفت: «پس گذرنامه‌ت دستکاری شده.» بعد سرش رو خاروند و گفت: «عجیبه، مهرها خصوصا مهر ورودت به ترکیه قانونی و درسته، اما گذرنامه نه… نگاه کن! اینجا نوشته پاستار، باید بنویسه پاسدار. تازه فقط اینم نیست. توی انگلیسیهاشم غلط هست.» بعد هی ورق زد و هی غلط پیدا کرد و غر زد که چرا هیچکس هیچی نفهمیده. و وقتی دید از من صدا درنمیاد، همکارهاش رو صدا کرد و چند نفری دور هم جمع شدن و پچ‌پچ کردن. بعد مافوقشون رو صدا کردن و بحث کردن و هی گذرنامه رو ورق زدن و در نهایت پلیس جوان غرغرکنان گذرنامه رو به من که نفسم از ترس بند اومده بود، برگردوند و گفت برو.

بعدها وکیل حدس زد که پلیسها گیر کرده بودن. گفت تو دو ورود و یه خروج قانونی از ترکیه و یه ورود و یه خروج قانونی از قبرس داشتی و هیچکس نفهمیده بود گذرنامه‌ت مشکل داره. قضیه مثل بافتنی در رفته‌ای شده بود که اگه میخواستن بهش گیر بدن، باید تا  آخر می‌شکافتنش و دونه دونه کسایی که توی اون گذرنامه مهر زده بودن بازخواست میکردن که چرا متوجه اشتباه، حداقل توی قسمت انگلیسی نشدن… اونا بنا به هر دلیلی تصمیم گرفته بودن زیر سبیلی رد کنن.

من موضوع گذرنامه رو بعدا به سفارت کانادا هم گفتم. تاکید کردن که گذرنامه اصله؟ و آیا مشخصات ما درست و منطبق با واقعیته؟ جواب مثبت که دادم، ویزای ما رو توی همون گذرنامه زدن. ما با همون گذرنامه یه خروج نهایی از خاک ترکیه و یه ورود قانونی به خاک کانادا داشتیم. از کنترل پاسپورت توی فرودگاه کشور میانی بگذریم.

من از زمانی که از ایران خارج شدم، تا زمانی که اعلام وجود کنم و نفس بکشم هشت سال راه نفسم بسته بود. توی این هشت سال نه به کسی گفتم کجام، نه کاری کردم که ردی از خودم بذارم. تمام مدت آروم منتظر موندم تا بچه‌هام بزرگتر بشن و جون بگیرن. عملا تمام اون هشت سال، منی وجود نداشت که نیاز به گذرنامه داشته باشه. بعد از اینکه اومدم و گفتم من اینجام، بازم برای تمدید یا تعویض اون گذرنامه قدمی برنداشتم. من، تا امروز هم که دوازده سالی هست از ایران بیرون اومدم همچنان گذرنامه ایرانی ندارم.

همه اینها رو نوشتم تا سرگذشت گذرنامه‌‌ دستکاری شده‌ایی رو بگم که همسفر من شد و این همه ماجرا رو از سر گذروند تا در پناه چند خطی که غلط و غلوط بهش اضافه شده بود منو صحیح و سالم تا مقصد نهاییم برسونه و در نهایت رفت ته کیف، قاطی بقیه اسناد و مدارک بایگانی‌شده. گذرنامه‌ای که دیگه هیچوقت نتونست تمدید بشه و جاشو به گذرنامه کانادایی داد که باهاش میشد همه جای دنیا رفت، به جز ایران.

همه اینها رو نوشتم که بگم به دلیل شرایط غیرانسانی که قوانین تمدید گذرنامه به من تحمیل میکنه، ممکنه دیگه تا آخر عمرم هیچوقت اون گذرنامه رو به روز نکنم، اما اگه از کانادا میشد با شناسنامه ایرانی رای داد، شناسنامه‌ای که بر خلاف گذرنامه، تاریخ اعتبار نداره و تا وقت مرگت باطل نمیشه، داشتنش منوط به اجازه شوهر نیست، و هیچ دولت بر سر کار اومده‌ای هنوز نتونسته آدمو به خاطر جنسیت، دین، باور سیاسی یا مرام اجتماعی از داشتنش محروم کنه، شک نکنین که منم رای میدادم. برای همه قدمای کوچیکی تا حالا برداشتیم رای میدادم.

به خاطر یک حرف کمتر و بیشتر

سر کار بودم که آقایی مراجعه کرد. لهجه نداشت و چهره‌ش هم شبیه پیرمردهای انگلیسی بود. اما اسمش رو که پرسیدم با لهجه غلیظ عربی گفت فواز. توی فاصله‌ای که داشتم کارش رو انجام میدادم ازش خواستم اسمش رو به عربی برام روی ورق بنویسه. گفت: «مگه میتونی عربی بخونی؟» گفتم: «الفبای ما یکیه. بعلاوه من هفت سال توی مدرسه عربی خوندم.» اسمش رو که نوشت ازش پرسیدم: «اسمتون یعنی چی؟» گفت: «همیشه زمستان.» گفتم: «مگه از فوز نمیاد؟» بعد فکر کردم شاید دارم مصدر رو اشتباه میگم، توضیح دادم: «یعنی مثلا نزدیک به اسم شما چی میتونم پیدا کنم؟ مثلا جمع اسمتون میشه چی؟» گفت: «اسم من جمع نداره، فایز میشه یه بار زمستان. اما اسم من یعنی همیشه زمستان.» گفتم: «جدی میگین؟ اسم فایز رو توی ایران هم داریم اما من همیشه فکر میکردم معنیش یه چیز دیگه بشه.» بعد گفتم: «بذارین حدس بزنم فوزیه هم باید هم خانواده اسم شما باشه. اونم میشه زمستان؟» گفت: «نه، فوزیه فقط اسمه، معنی نداره.» گفتم: «مگه میشه؟» و همون موقع داشتم فکر میکردم اگه ازم بپرسه معنی اسم لاله چیه باید بگم گله، اسمه، معنی نداره. اما خوشبختانه مثالی که زد راه فرار داشت. گفت: «بله مثل محمد.» گفتم: «محمد معنی میده. از ریشه حمد میاد. مثل احمد، محمود، حمید، حامد، یا وقتی میگین الحمدالله…» با تعجب توی صورتم نگاه کرد و پرسید: «گفتی هفت سال عربی خوندی؟»
وقت نشد جوابشو بدم. کارش تمام شد و رفت. البته اون رفت اما ذهن من همچنان درگیر موند. پیروز و موفق و رستگار رو ول کردم و با خودم گفتم: «عجب معنی قشنگی، فکر کن! همیشه زمستان. مثل اسمای سرخپوستی.» بعد حدس زدم شاید عربی محلی باشه، یعنی توی زبون محلی این جوری معنی میشه، چون هر چی اینترنت رو زیر و رو کردم هیچی به جز پیروز دستمو نگرفت.
.
امروز صبح با چشم پرخواب داشتم نیمروی صبحونه بچه ها رو درست میکردم که یهو دوزاریم افتاد!
زمستان نه، پیروز! منظورش پیروز بوده! حتما میخواسته بگه Winner، به اشتباه گفته Winter…
دیگه اسمش خیلی هم به گوشم قشنگ نبود!

عنصر منطقی

دیشب بازم همون خواب همیشگی رو دیدم. سنگین شدن نفس و تقلای کمک خواستن. چشمهامو به زور نیمه باز کردم دیدم آلوشا سمت راستم خوابیده و ناشا سمت چپم. گفتم: «کمک… نمیتونم نفس بکشم.» آلوشا که هیچ، اما ناشا چسبید بهم و دستاشو انداخت دور گردنم و با گریه گفت: «نترس مامان، خواب دیدی، الان بیداری.» با تعجب نگاهش کردم و گفتم: «اما من هنوزم نمیتونم راحت نفس بکشم.» محکمتر بغلم کرد و گفت: «نه این وزن دستای منه! تکون نخور، بخواب.» گفتم: «با این وضع بخوابم که میمیرم… حالا تو چرا داری گریه میکنی؟» گفت: «به خاطر این که دختر خوبی برات نبودم. یه چای ندادم دستت. هر وقت که خواستم چای دم کنم اونقدر کتری رو پر کردم که نصف آب توی کتری ریخت روی گاز.»
یه لحظه فکر کردم حرفهایی که میشنوم یه عنصر منطقی توش کمه. اونم اینه که ناشا اصلا چای درست نمیکنه که بخواد کتری رو پر آب کنه، و یه تکون به خودم دادم و گفتم: «این خوابه. تو هم اصلا دختر من نیستی!» و از خواب پریدم…
.
صبحی کم مونده بود برم دستبوس ناشا که چای دم نمیکنه، اگه نه من توی خواب باورش کرده بودم و خفه شده بودم! 😀

جوجه‌ها

داشتم دنبال یه کارت تبریک مناسب برای عید میگشتم که برخوردم به اینا که البته ربطی به عید ندارن اما کلی حال منو جا آوردن.
این کارتها رو بچه‌ها برای من درست کردن. از بس بهشون غر میزنم همیشه که هیچی برای من نخرین. البته نتیجه عالیه. من کلی کارت نقاشی شده و ویدئوی طنز و جدی ساخته شده دارم که واسه روز تولد و روز مادر گیرم اومده. کاردستی هم هست، البته بچه تر که بودن میساختن.
بنا به مستندات و تاریخی که پای کارت زده بودن میشه شیش سال پیش. البته شیش سال پیش من چهل ساله بودم و وروجکها سنم رو اشتباه نوشتن چهل و دو!
.
نقاشی روی کارت آلوشا منم. طبعا با عینک آفتابی گرد جان لنونی. والا من یه دونه عینک گرد بیشتر ندارم نمیدونم چرا این توی ذهن این بچه رفته، و البته حواسش هم بوده که بنویسه دارم به آهنگهای گروه محبوبم گوش میکنم: بی‌جیز
.
نقاشی روی کارت ناشا طرح فرش ماشینیه که توی اتاقش انداخته بودم. چیزی که توی کارت ناشا خیلی خودنمایی میکرد متنیه که به انگلیسی نوشته بود، برای ترجمه به گوگل ترانسلیت داده و بعد برای من فارسیش رو نوشته… ببخشید نقاشی کرده نوشته فارسی رو!
.
نوشته‌های روی کارت طولانی‌تر بود، طراحی پشت و رو داشت. من طرح اصلی روی کارت و متن اصلی توی کارت رو برداشتم و بقیه‌ش رو اضافه نکردم (کارت آلوشا ساده‌تر بود، کارت ناشا ورژن انگلیسی نوشته‌هاشو هم داشت، به اضافه‌ی طراحی پشت کارت.) ضمنا مجبور شدم امضا و اسم واقعی ناشا و اسم واقعی آلوشا رو حذف کنم.

Aloosha

 

Nasha

فراخوان

این فراخوان رو چند روز پیش توی فیس بوکم پست کردم. حالا اینجا هم میگذارمش. امیدوارم جواب بده، خصوصا که جذب از میون وبلاگنویسها همیشه نتیجه بهتری داشته:

=

هر کاری میکنم حساب نوشی رو از وبلاگ آرامگاه زنان رقصنده جدا کنم انگار نمیشه!
دوستان، دو نفر از اعضای ما مجبور شدن که گروه رو ترک کنن. بنابراین وبلاگ ما نیاز به نویسنده داره. ما همیشه یه لیست انتظار آماده داشتیم که من با اونها هم مکاتبه کردم اما اونقدر تق و لق جواب دادن که ناامید شدم و مجبورم این جوری هم فراخوان بدم تا سریعتر بتونم نویسنده جذب کنم.
واقعیتش اینه که نوشتن توی این وبلاگ کار آسونی نیست. باید حتما در مورد موضوعی که بهتون داده میشه بنویسین، باید متن رو تا جای ممکنه ویرایش شده تحویل بدین، برای هر موضوع یک هفته ددلاین و زمان معین دارین و باید توی همون زمان متن رو تحویل بدین. اساسنامه سفت و سخت داریم که باید حتما اساسنامه رو تایید کنین قبل از ورود… بیشتر از هر چیزی روی منظم بودن و به موقع دادن متن حساس هستم. ما همیشه دو تا سه هفته از وبلاگ جلوتریم. یعنی متنی که شما امروز میخونین سه هفته قبلش دست ما رسیده و آماده ارسال شده و میخوام همین فاصله رو هم حفظ کنم همچنان…
راستش من توی کارم آدم دقیق و سختگیری هستم. سر این موضوع خیلی از دوستانم از من رنجیدن، اما من همچنان مصمم هستم با دقت و ریزبینی کار وبلاگ جلو بره.

محیط دوستانه ای داریم. بچه ها هماهنگ و مهربونن… اگه روحیه کار گروهی دارین و دلتون میخواد بنویسین اما شناخته نشین، لطفا به من ایمیل بزنین یا پیام بفرستین.

بومب

از پریشب دوباره تب کردم. تمام دیروز رو توی تب سوختم و سر کار نرفتم، امروز هم چون مصاحبه کاری داشتم وسط برف و بوران و بدبختی، خودمو تا اون سر دنیا رسوندم تا هم امتحان بدم و هم بعدش مصاحبه بشم. این میون شارژ موبایلم هم که شب قبلش به خاطر تب نتونسته بودم به برق بزنمش تموم شد و موندم حیرون وسط خیابون و سرتون رو درد نیارم به آخرین ایستگاه اتوبوس که رسیدم دیدم باید نیم ساعت وایسم توی سرما، گفتم برم یه خورده سبزی و میوه بخرم، هم دست پر برم خونه و هم توی سرما نمونم.
پاساژی که رفتم کلا رنگ و بوی آسیایی داره. یعنی بیشتر فروشگاهها چینی و کره‌ای و ژاپنی هستن، از رستورانش بگیرین تا سوپرمارکت و بوتیک و آرایشگاه. داشتم سلانه سلانه میرفتم سمت سوپرمارکت که یکهو چشمم خورد به عطاری چینی و یاد حرف دوستم افتادم که میگفت عطاریهای چینی یه دارویی دارن که باعث شکم‌روش و پاک شدن روده‌ها و سم زدایی بدن میشه و خیلی خوبه.
اول اومدم برم توی مغازه، بعد یه مکثی کردم و با خودم گفتم اول جمله بندی انگلیسیم رو توی ذهنم مرور کنم و کلمه درست انتخاب کنم و از تلفظم مطمئن بشم، بعد میرم تو… خلاصه بعد از کلی صغرا کبرا، رفتم تو و سلام کردم و خیلی یواش گفتم: «دوستی به من توصیه کرده اینجا میتونم دارویی بگیرم که برای دستگاه گوارش خوبه.» فروشنده که یه پیرمرد چینی بود، نه گذاشت و نه برداشت با صدای بلند گفت: «مشکل گ..ه کردن داری؟» (کلمه ای به کار برد که عموما بچه های مهد کودک برای مدفوع به کار میبرن!) خجالت‌زده اومدم بگم من که نه، واسه یکی دیگه میخوام! بعد دیدم چنان زل زده بهم و کجکی لبخند میزنه که اگه بگم نه، از رنگ سفیدی چشم و پرز زبون و صد جای دیگه‌م دلیل میاره که خودتم این کاره‌ای و نیاز داری!
به ناچار سرم رو تکون دادم و زمزمه کردم: «بله همین مشکلی که میگین دارم!» پیرمرد به یه خانم پیر اون طرف مغازه اشاره کرد و با صدای رسا گفت: «نگران نباش! اون متخصص داروهای گ…ه ماست. چنان دارویی بهت میده که بومب…» و همزمان با درآوردن صدای بومب، دستش رو به نشونه پرتاب انفجاری چیزی به سمت بیرون تکون داد.
یه لحظه موندم واکنش مناسب من توی این ثانیه چی میتونه باشه؟ باید بخندم یا نه! اما صورت پیرمرد اونقدر جدی بود که سرمو کج کردم و گفتم: «نهایت لطف شماست.» و بعد به سمت خانم فروشنده رو کردم و ایشون هم ضمن تکرار صدای بومب و حرکت توام دست و جهش انفجاری یه چیزی به یه سمتی، برای من توضیح داد که دارو چیه و چطور باید مصرفش کرد و همزمان باهاش زیاد آب بخورم و… اما فقط همین نبود که! به دقت سر تا پای منو نگاه کرد و هر عیب و ایرادی توی من پیدا کرد به روم آورد که شکمت آب میشه، صورتت لاغر میشه، گودی زیر چشمهات از بین میره و اینجا کجه صاف میشه، اونجا صافه کج میشه و این میره و اون میاد و… خلاصه اونقدر گفت و گفت و گفت که هم پول رو دو دستی تقدیم کردم و هم با یه اعتماد به نفس در هم شکسته، تب‌دار و داغون و خیس از برف و بارون برگشتم خونه.
خلاصه از من به شما نصیحت، خواستین داروی سم زدایی از فروشگاه چینی بخرین از همون اول بگین مشکل گ…ه دارین و بعد دستتون رو به نشونه تخلیه تکون بدین و بگین بومب که بدونن قبلا توجیه شدین، بلکه دیگه به اعتماد به نفس و کج و کوله بودن اندامتون کاری نداشته باشن.

ضمیر ناخودآگاه

نشسته بودم روی مبل و داشتم قبضای ماه گذشته رو حساب و کتاب میکردم که ناشا یهو مدادشو گذاشت روی دفترش و گفت: «امروز معلمم گفت این آخرین درس بیولوژیه* و از هفته بعد فیزیک داریم. گفت یه امتحان بدین دیگه تمومه. من بهش گفتم ما که قبل از تعطیلات امتحان داده بودیم… یه کم هول کرده بودم. اما معلممون گفت درس تو که خوبه، اندیشه نکن….»

و اگه خنده بلند و ناگهانی من نبود احتمالا موضوعات بهتری برای نوشتن هم دستم می‌اومد… فکر نکنم از زمان مرحوم ابوالقاسم فردوسی دیگه کسی توی حرف زدن محاوره‌ای به جای نگران نباش گفته باشه اندیشه نکن!
.
.
پی‌نوشت: اول انداخت گردن من، گفت شما فارسی اینجوری حرف میزنین. من که از شدت خنده دلم درد گرفته بود بدون معطلی انداختمش گردن طغرل و سریالهای مهران مدیری، بعد خودش کشف کرد که ناخودآگاه کلمه رو از ترکی ترجمه کرده.  Endişe Etme

پی‌نوشت دوم: ما ترک نیستیم، روزی هم که ترکیه رفتیم حتی یک کلمه ترکی بلد نبودیم. اما سه سال و نیم ترکیه زندگی کردیم.
برای من ترکی زبان ناآشنایی بود که به خاطر تسلطم به فارسی و آشناییم به عربی خیلی زود برام به زبانی قابل فهم تبدیل شد. اولین راه حل من برای فهم ترکی، پیدا کردن ریشه کلمه بود. همین رو هم به بچه ها یاد دادم.
ناشا هنوز ترکی رو به خوبی میفهمه و صحبت میکنه.

نغمه‌خوان

صدای قشنگی داره. وقت کار کردن همیشه میزنه زیر خوندن. اگه عجله نداشته باشم وقتی دارم از راهرو رد میشم و صداش رو میشنوم، چند لحظه می‌ایستم و بهش گوش میدم. انگلیسی رو خیلی خوب و تقریبا بدون لهجه صحبت میکنه.
چند وقت پیش همزمان توی غذاخوری بودیم. من داشتم غذامو میخوردم و اون منتظر بود غذاش گرم بشه. سر صحبت باز شد و نمیدونم چه طوری بحث کشیده شد به مادری من. یه کمی از این طرف و اون طرف تعریف کردم و بعد گفتم: «زندگیمون خیلی بالا و پایین داشت، بعضی روزا واقعا نفسم میبرید اما همیشه به خاطر بچه‌ها دوام آوردم.»
بعد ازش پرسیدم: «تو چی؟ تو هم بچه داری؟»
مکث کرد و بعد سرشو یه کمی بالا گرفت و یه نفس عمیق کشید و گفت: «بیست ساله اینجام، بچه‌ها سه ساله و چهار ساله بودن که گذاشتمشون پیش پدر و مادرم و اومدم اینجا. کار میکنم و براشون پول میفرستم. نمیدونم مادری چی میشه، نمیدونم میتونم بگم مادرم یا نه… من فقط براشون پول میفرستم.»
نفسم گرفت. فقط تونستم بگم: «معلومه که مادری. معلومه که هستی…»
بعد سکوت کردیم، فکر کنم هردومون بغض کرده بودیم.

هر کلمه‌ای قابلیت داشتن کش‌ داره

آلوشا داره با حرارت یه چیزی تعریف میکنه. وسط صحبتاش میگه: «یهو یکی از بچه‌ها اومد عین لاکش به دوستم حمله کرد.» جا میخورم. یه کمی جا به جا میشم و میپرسم: «عین چی مامان جان؟» میگه: «لاکش»
ناشا با کنجکاوی سرشو از روی کتابش بلند میکنه و میگه: «لاکش یعنی چی؟»
آلوشا که حالا دیگه متوجه نگاه‌ متعجب من شده، سرشو میخارونه و میگه: «لاکش دیگه، همین پرنده‌ها که میگفتی مثل آدمایی هستن که منتظرن یکی شکست بخوره تا بهش حمله کنن…»
به سختی خنده‌مو کنترل میکنم: «آهـــان، لاشخور عزیزم… لاشخور!»

هیجان صبحگاهی

امروز صبح عقاب دیدم. نه از این عقابای توی باغ وحش، یا از اینا که برای پرواز نمایش داده میشن، نه حتی عقاب آزاد در اوج، وقت پرواز… خیلی نزدیک بود، نشسته بود روی شاخه درخت کنار آب.
من سوار قطار بودم و داشتم میرفتم سر کار… یه لحظه از هیجان نفسم بند اومد. شک کردم درست دیدم یا نه. اونقدر سرک کشیدم که دیگه دیدنش ممکن نبود. بعد توی گوگل عکسش رو جستجو کردم تا مطمئن بشم عقاب همون شکلیه.
خودش بود…
یا من زیادی سر به زیرم و تا حالا عقاب آزاد نشسته روی درخت ندیده بودم یا واقعا خوش شانس بودم.
احتمال دیدن عقاب آزاد توی فاصله کم از زمین، توی محیط شهری چقدره؟

بحران دل

روایت اول: گفتگوی صمیمانه
اومده با لبخند میگه: «شما دو تا دخترا چقدر با هم دلی‌دلی میکنین؟» میخوام تشکر کنم که منو هم همقد ناشا کرده و میگه دخترا، اما اون دلی دلی بدجوری کنجکاوم کرده.
همزمان با ناشا، هر دومون بلند میگیم: «چکار میکنیم؟»
میگه: «دلی دلی، از اینا که میشینن و با هم حرف میزنن…»
من و ناشا بدون معطلی میزنیم زیر خنده. ناشا تقریبا فریاد میزنه: «درددل بابا، دلی‌دلی چیه دیگه.» و از خنده به خودش میپیچه.
.
روایت دوم: وضعیت مزاجی
دستی به شکمش میکشه و میگه: «شکم-روده م بهم ریخته… نمیدونم چی خوردم.» من متوجه چیز خاصی نمیشم، اما بازم ناشا قهقهه میزنه و میگه: «دل و روده… تو فارسی این جور وقتا شکم-روده نمیگیم. بگو: دلـــــــــورووووووده» و عمدا کلمه‌ها رو میکشه. بعدم اونقدر میخنده که ما رو هم به خنده میندازه.
.
روایت سوم: دلدادگی
آلوشا میاد توی اتاق و با دقت به من و ناشا نگاه میکنه که داریم یه فیلم عاشقانه نگاه میکنیم. به نظر میرسه میخواد یه چیزی بگه اما به جاش زیر لب غرغر میکنه و میگه: «حالا حرفم بزنیم یا دل توش کم داره، یا دل زیادی میاره… خوش باشین دخترا.» و از اتاق میره بیرون.

معتاد دست دوم

میگم: «امشب توی مرکز شهر حسابی ماری‌جوانا کشیدم.» بچه‌ها با چشمای گرد شده نگاهم میکنن. زهرخند میزنم و میگم: «نیم ساعت پیاده‌روی کردم، به اندازه یه بسته کامل دود ماری‌جوانای ملت توی ریه‌م رفت.»
.
من اعتراضم رو کجا باید اعلام کنم؟ اگه نخوام دود مصرف دیگران وارد ریه‌م بشه کی رو باید ببینم؟

خو گرفته به خلوت

فکر کنم یه کمی در رابطه با پست قبلی سوتفاهم پیش اومده. اینو از ایمیلهایی که دستم رسیده و پیامهای خصوصی رد و بدل شده فهمیدم. شایدم من اونقدر غمگین بودم که نتونستم حرفمو درست منتقل کنم…
من از تنهایی خودم گریزان نیستم. پذیرفتمش. اتفاقا خوب موقعی هم قبولش کردم. من الان توی اون موقعیتی ایستادم که سالها در انتظارش بودم. اینکه تنهاییمو دوست داشته باشم و نگران سالهای باقیمونده عمرم هم نباشم.
یه زمانی آدم دوست داره یکی وارد زندگیش بشه، تنهایی رو خلا میدونه و مترصد هر فرصتیه برای تنها نموندن. یه وقت یکی مثل من میشه، تنهاییش براش اونقدر با ارزش هست که اگه کسی قصد داشته باشه به زندگیش پا بذاره، از خودش بپرسه این آدم ارزشش رو داره که بخاطرش آرامشو بهم بزنم؟
من الان توی همین مرحله م. زندگیم آرومه. کسی نیست که مدام بهم شوک عاطفی بده. به سکوت زندگیم خو گرفتم. یه جور تسلیم شدن در مقابل چیزی که هست.
.
چیزی که توی پست قبلی منو به اندوه کشونده بود نه تنهایی، بلکه پیر شدن آدمها به پای همدیگه بود. شانسی که من نداشتم و امیدوارم شما داشته باشین.
=
موضوعی که این بار زنان رقصنده دارن در موردش مینویسن راجع به اینه که چرا زنها کمتر به روابط یکشبه و گذری جنسی تن میدن.
نه فقط بعنوان سرگروه، حتی به عنوان خواننده هم به نظرم خیلی از متنها درخشان بودن. بچه های آرامگاه زنان رقصنده بلاخره به اون ثباتی که انتظار داشتم رسیدن. همه کارشون رو جدی گرفتن و گروه بدون هیچ حرف و حدیث اضافه در بهترین حالت ممکن داره پیش میره. مطمئنم کاری که دارن انجام میدن مانا و تاثیرگذار خواهد بود.
من تمام قد در مقابل صبوری و توان و سختکوشی گروه تعظیم میکنم.

تا انتهای عشق با من برقص

این متن رو ده ساعت پیش نوشتم و اونقدر برای من نوشتن و دوباره خوندنش دردناک بود که چند بار خصوصیش کردم و بعد همگانی… در نهایت دیدم هنوز توان به اشتراک گذاشتنش رو ندارم و علیرغم چند لایکی که گرفته بود از دسترس خارجش کردم. حالا تصمیم گرفتم دوباره به اشتراک عمومی بذارمش.
دوستی بعد از خوندن این متن برام نوشته بود:
«چقدر تو این نوشته ی اخر من بودم. خودمو خوندم خودمو دیدم. تا ازدواج و جدایی مسیرهام شبیه شماست ولی من جوجه هم ندارم حتا. واقعن فکر می کنم به درد دوست داشته شدن نمی خورم. الان منم دارم اشک می ریزم ولی نه با اهنگ کوهن. با نوشته ی شما…»
وقتی از ته دل مینویسی، دردت میاد. من با نوشتن این نوشته درد کشیدم. شاید به همین دلیل هم وحشتزده ساعتها قایمش کردم. حالا هم نمیدونم چرا باز دارم علنیش میکنم. شاید چون با خودم عهد بستم از خود بودنم نترسم.
ببخشید اگر با خوندنش درد به شما منتقل میشه.

.
من همیشه آدم عاشق‌پیشه‌ای بودم. ربطی هم نداشت به جنس مخالف، زندگی برای من پیچیده شده بود توی لفاف لطیف دوست داشتن. سیبی که گاز میزدم، گلی که توی گلدان میکاشتم، نفسی که میکشیدم… غذایی که میپختم، جورابی که پا میکردم، آهنگی که گوش میکردم… همه چیز توام با عشق بود.
همه اتاق من پر بود از یادگاریهایی که از عزیزی به جا مونده بود و خنزپنزرهای کوچیکی که به یاد کسی یا جایی خریده بودم. همه چیز با دقت انتخاب شده بود. همه چیز روح داشت، جان داشت، حس داشت. همه چیز برای من عاشقانه بود.
با این روحیه، هر بار که وارد رابطه عاطفی میشدم تا حد ویرانی جلو میرفتم و هر بار باید سعی میکردم دوباره خودمو ترمیم کنم و برگردم. زمانی که ازدواج کردم هم اونقدر برای داشتن یه زندگی باثبات توام با دوست داشتن تقلا کردم و جواب نگرفتم که با خودم گفتم شاید درد جای دیگه‌ست. شاید من به درد دوست داشتن و دوست داشته شدن نمیخورم. خودم رو قانع کردم که شاید اصلا هدف از آفرینش من چیز دیگه‌ای بوده، شاید قرار بوده این عشق جای دیگه‌ای سرمایه‌گذاری بشه… و با تولد اولین بچه، رنگ به زندگی سیاه و سفید من برگشت. جوجه‌ها شدن جانشین بدون واسطه دوست داشتن. جایی که میشد عشق بورزی بدون اینکه بترسی. عشق بورزی بدون اینکه احساس گناه کنی. لبخند بزنی و لبخند جواب بگیری. صادق باشی و از روراستیت احساس شرم نکنی، تحقیر نشی، تنها نمونی.
.
من همه این سالها سعی کردم عشق بدون احساس مالکیت رو تمرین کنم. این همه سال همه عشقی که در درونم میجوشید و میخروشید به مهار کشیدم و مراقب بودم ازش بند برای خودم و بچه‌ها درست نکنم. من همه این سالها مدام خودم رو سرکوب کردم.
شاید بخاطر همین سرکوب بود که با خوندن خبر درگذشت لئونارد کوئن و شنیدن چند بار ترانه‌ش این جور، مثل اولین بار که توی دوست داشتن شکست خوردم، دارم اشک میریزم…

انتخابات امریکا

کاملا جدی:
ناشا به شوخی پای مطلب یکی کامنت گذاشته بود که در صورت برنده شدن ترامپ، امریکاییها میتونن به کانادا درخواست پناهندگی بدن، کامنتش تقریبا پنج هزار تا لایک خورده!

بزرگمرد کوچک

به پسر کوچولو میگم: «زود عادت میکنی، مدرسه میری، انگلیسی یاد میگیری، دوست پیدا میکنی… خیلی زود همه چی خوب میشه.» میگه: «آره مامان بزرگمم همینو گفت.»
میخوام لبخند بزنم اما به صورتش پر غم میشه یهو. بهش میگم: «دیدی؟ مامان بزرگتم همینو گفته. دلش تنگ هم بشه اما بازم خوشحاله که تو راحتی.» ته چشماش ناباوری هست. سرشو میاره بالا و میگه: «خوشحال میشه بلاخره؟ خوب میشه؟ آخه شب آخری منو برد حموم. بعد بهم گفت که کمرشو لیف بکشم. اما من فهمیدم… پشتشو کرد به من، بعد گریه کرد. فکر کرد نمیبینم اما من فهمیدم. صدای گریه‌شو شنیدم… دیدم بدنش میلرزید.»
.
پی‌نوشت:
این پسر کوچولو به طور اتفاقی همصحبت من شد. به کانادا پناهنده شده.

مهربانی دنیا

از وبلاگ زندگی معمولی
«… دو تا اتفاق باعث شده که دوباره بیام توی این وبلاگ بنویسم: یکی اینکه دیروز متوجه شدم نویسنده وبلاگ مشهور و پرمخاطب «نوشی و جوجه هایش» معلم محبوب دوران راهنمایی من توی دهه هفتاده… من قبلا در مورد این وبلاگ شنیده بودم ولی اصلا به فکرمم خطور نمیکرد که متعلق به معلم محبوب و باهوش من باشه، کسی که لذت‌بخش‌ترین کار زندگی‌مو (برنامه نویسی) اولین بار از اون یاد گرفتم. این که میگم به فکرم خطور نمیکرد نه بخاطر اینکه اهل نوشتن نبود (که اتفاقا خیلی اهل کتاب و مطالعه و نوشتن بود)، بخاطر اینکه باورم نمیشد دنیا انقدر به اون دختر شاد و شنگول و فعال (احتمالا اون موقع سنش از الانِ من کمتر بوده) سخت گرفته باشه… واقعا چرا دنیا اینطوریه؟ چرا برای بهترین‌ها انقدر سخت میشه و برای بعضی‌های دیگه انقدر پارتی‌بازی میکنه؟…»
.
پی‌نوشت:
و این دختر هم یکی از محبوبترین شاگردهای من بود. موقعی که هنوز نوشی نبودم. اصلا ازدواج نکرده بودم که بخوام مادر باشم. اما حتی همون موقع هم همه اون بچه‌ها جوجه‌های من بودن و قلبم برای همه اونها جا داشت.
راست میگه… کاش دنیا مهربونتر بود…